Dla Właściciela lasu

1. Las w dokumentacji urządzeniowej

WAŻNE!
Zgodnie z treścią wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie IIFSK 1506/05 o tym czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z 28 września 1991 roku o lasach (tekst jednolity Dz. U. z 2005 roku Nr 45, poz. 435 ze zmianami), decyduje co do zasady, w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów i budynków.


Lasem w ujęciu prawnym (Ustawa o lasach z dnia 28 września 1991 r. [Dz. U. z 2018 r. poz. 2129, 2161 ze zmianami) jest grunt:

1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) – drzewami i krzewami oraz runem leśnym – lub przejściowo jej pozbawiony:

a) przeznaczony do produkcji leśnej lub

b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego

albo

c) wpisany do rejestru zabytków;

2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Oznacza to, że powierzchnia leśna na poszczególnej działce ewidencyjnej będzie uznawana za las jeżeli samoistnie lub z sąsiadującymi działkami z podobnym gruntem będzie stanowiła powierzchnię powyżej 0,10 ha.

W przypadku jeżeli powierzchnia z zadrzewieniem na działce (bądź kilku działkach) stanowi powierzchnię mniejszą niż 0,10 ha i jest enklawą wśród gruntów o innym użytkowaniu nie będzie w świetle prawa lasem.

Lasem jest także grunt oznaczony w ewidencji gruntów jako użytek Ls a w rzeczywistości jest to teren pod linią energetyczną lub drogą.

Lasem są również powierzchnie tymczasowo pozbawione drzewostanu takie jak:

  • halizny – czyli nieodnowione zręby (powyżej 5 lat) lub przepadłe uprawy leśne;
  • płazowiny – czyli szczątkowe pozostałości drzewostanu o bardzo niskim zadrzewieniu.


WAŻNE! 
Brak drzewostanu na działce z ewidencyjnym użytkiem leśnym (Ls) nie powoduje że działka nie zostanie ujęta w UPUL.


Podstawą do utworzenia uproszczonego planu urządzenia lasu stanowi ewidencja gruntów i budynków, która znajduje się w zasobach starostwa. Na podstawie tych danych, jednostki wykonawstwa urządzeniowego, którą jest nasza firma, ujmuje poszczególne działki w planie. Firmy urządzeniowe nie mają wpływu na jakość ani aktualność tych danych, a nieścisłości w tej sprawie należy wyjaśniać w starostwie.

Ustawa o lasach określa, iż za gospodarkę w lasach należących do osób fizycznych (m.in. lasy prywatne, wspólnotowe) odpowiada starosta, na którego zlecenie tworzony jest uproszczony plan urządzenia lasu, w którym określane są wskazania gospodarcze oraz szacowane pozyskanie z lasów.


2. Obowiązki Właściciela lasu

Cytowana ustawa określa również obowiązki właściciela lasów:

„Art. 13. 1. Właściciele lasów są obowiązani do trwałego utrzymywania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania, a w szczególności do:

1) zachowania w lasach roślinności leśnej (upraw leśnych) oraz naturalnych bagien i torfowisk;

2) ponownego wprowadzania roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie do 5 lat od usunięcia drzewostanu;

3) pielęgnowania i ochrony lasu, w tym również ochrony przeciwpożarowej;

4) przebudowy drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej, zawartych w planie urządzenia lasu, uproszczonym planie urządzenia lasu lub decyzji, o której mowa w art. 19 ust. 3;

5) racjonalnego użytkowania lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji przez:

a) pozyskiwanie drewna w granicach nieprzekraczających możliwości produkcyjnych lasu,

b) pozyskiwanie surowców i produktów ubocznego użytkowania lasu w sposób zapewniający możliwość ich biologicznego odtwarzania, a także ochronę runa leśnego.”
 

Z takiego ujęcia prawnego wynika, że właściciele lasów, których las został przewidziany do wyrębu lub grunt leśny jest drzewostanu pozbawiony (halizny, płazowiny) będą mieli jako wskazanie gospodarcze odnowienie takiej powierzchni, czyli ponowne wprowadzenie roślinności leśnej.

 

3. Przeklasyfikownie gruntu

Ustawa o lasach mówi również o możliwości przeklasyfikowania gruntu na cele rolnicze „Art.13. 2. Zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów.”

Decyzję w tej sprawie wydaje starosta na wniosek właściciela.

Zmiana lasu na cele nierolnicze i nieleśne (w tym budowlane) określa Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych z dnia 3 lutego 1995 r. [Dz. U. z 2017 r. poz. 1161 ze zmianami]. Gdzie zmianę przeznaczenia działki określa zatwierdzony i obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub zapisy w/w ustawy.

Uproszczony plan urządzenia lasu nie określa które grunty mają zostać zmienione na użytki rolne, plan może jedynie wskazywać istniejące rozbieżności pomiędzy ewidencją i stanem na gruncie.

Ujęcie gruntu leśnego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (MPZP) jako teren nieleśny nie powoduje automatycznego braku użytku leśnego na działce. Leśny użytek gruntowy pozostaje nim do momentu rozpoczęcia się inwestycji na działce.

Do momentu rzeczywistej zmiany gruntowej (zgłoszonej w odpowiednim organie, administracyjnej) działki leśne mogą być użytkowane w sposób dotychczasowy czyli jako leśne i będą ujęte w uproszczonym planie urządzenia lasu.

 

4. Podatek leśny

Jak większość gruntów, także lasy są objęte podatkiem. Podatek leśny określa Ustawa o podatku leśnym z dnia 30 października 2002 r. [Dz. U. z 2017 r. poz. 1821, z 2018 r. poz. 1588, 1669 ze zmianami].

Według tej ustawy lasem jest grunt leśny, który widnieje w ewidencji gruntów i budynków jako użytek Ls.

Podstawą opodatkowania jest powierzchnia [ha] ujęta w ewidencji gruntów i budynków. Wynika z tego, iż niezależnie czy grunt jest ujęty w uproszczonym planie urządzenia lasu, czy nie, podatkiem objęty jest grunt, który widnieje w ewidencji gruntów jako leśny.


Wysokość podatku leśnego określa ustawa:

„Art. 4. 1. Podatek leśny od 1 ha, za rok podatkowy wynosi, z zastrzeżeniem ust. 3, równowartość pieniężną 0,220 m3 drewna, obliczaną według średniej ceny sprzedaży drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy.”

Wysokość podatku, Na terenie danej gminy, może obniżyć rada gminy przyjmując niższą średnią cenę sprzedaży drewna.


ZMIENNE DANE:

Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2018 r. średnia cena sprzedaży drewna wyniosła 191,98 zł.

Stawka podatku  za 2019 r. wynosi 42,2356 zł/ha.


PRZYSŁUGUJĄCE ULGI:

Według ustawy istnieją zwolnienia od podatku leśnego:

„Art. 7. 1. Zwalnia się od podatku leśnego:

1) lasy z drzewostanem w wieku do 40 lat;

2) lasy wpisane indywidualnie do rejestru zabytków;

3) użytki ekologiczne.”

Z podatku w 50% są zwolnione także lasy wchodzące w skład rezerwatów przyrody i parków narodowych.


WAŻNE!
Z przepisów tych wynika, że grunt który jest pozbawiony drzewostanu (m.in. halizny, płazowiny) ale widniejący w ewidencji gruntów jako lasy (Ls) jest opodatkowany w 100% stawce.

Uproszczony plan urządzenia lasu powinien stanowić podstawę zwolnienia o których mowa powyżej, szczególnie ppkt  1).